Do Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego w Olsztynie we wtorek 20 września dotarł mikroakcelerator liniowy ZAP-X, który umożliwia przeprowadzanie precyzyjnych zabiegów chirurgicznych. To supernowoczesne urządzenie do precyzyjnych zabiegów chirurgicznych, unikatowe w Polsce i na świecie - poinformował Uniwersytet Warmińsko-Mazurski.

Mikroakcelerator ważący 27 ton i zajmujący dwie naczepy w podróż do Olsztyna wyruszył już 7 lipca z Zachodniego Wybrzeża USA. Na statek został załadowany na Wschodnim Wybrzeżu i stamtąd dotarł do portu w Hamburgu. Z Hamburga ciężarówkami do Olsztyna wyruszył w piątek 16 września. Jest podstawowym urządzeniem Ośrodka Radiochirurgii Mózgu, Głowy i Szyi przy szpitalu uniwersyteckim.

Ośrodek buduje firma Synektik z Warszawy, która wygrała przetarg na zakup mikroakceleratora, jego dostawę, montaż, szkolenie oraz projekt i wykonanie ośrodka. Na jej zlecenie budynek zaprojektowała pracownia architektoniczna AGL-Architekci z Warszawy, a wybuduje spółka Asgard też z Warszawy.

- Budowa zaczęła się 13 lipca. Potrwa jeszcze miesiąc lub dwa, w zależności od pogody. Do zakończenia zostało nam wykonanie elewacji i wyposażenie pomieszczeń – informuje Tomasz Kuczmarski, koordynator projektu. I dodaje: - Obecnie trwa montaż mikroakceleratora. Powinien być gotowy do końca tego tygodnia. Potem nastąpi jego kompletacja, uruchomienie i kalibracja.

Mikroakcelerator liniowy ZAP-X umożliwia prowadzenie precyzyjnych zabiegów chirurgicznych. Jest szczególnie przydatny do nieinwazyjnego usuwania nowotworów mózgu, twarzoczaszki, szyi, a także m.in. do leczenia padaczki lekoopornej i choroby Parkinsona. ZAP-X zmniejsza ryzyko powikłań w radiochirurgii. Dzięki zastosowaniu superprecyzyjnego mikroakceleratora liniowego cienki strumień promieniowania X trafia dokładnie w miejsce zaatakowane przez nowotwór. Dodatkowo urządzenie monitorujące mierzy dawkę promieniowania i w razie potrzeby natychmiast wyłącza promieniowanie. Natomiast zintegrowany tomograf komputerowy w trakcie zabiegu, w czasie rzeczywistym monitoruje ułożenie wszystkich struktur i jeśli np. pacjent mimowolnie poruszy się, promieniowanie natychmiast się wyłącza.

- To urządzenie pozwoli nam utworzyć ośrodek unikalny nie tylko w Polsce, ale jeden z pierwszych tego typu na świecie. Będziemy mogli z submilimetrową precyzją usunąć ognisko raka, przerzut, zmiany powodujące lekooporną padaczkę, zlikwidować uporczywy ból przy niezwykle trudnych do leczenia neuralgiach nerwów czaszkowych - wyjaśnia prof. Sergiusz Nawrocki, prorektor ds. Collegium Medicum UWM.

- Dodatkowo to urządzenie nie wymaga specjalnego bunkra z żelbetonu. Promieniowanie jest zatrzymywane dzięki wbudowanym w nie osłonom. Personel medyczny jest bezpieczny - wylicza prof. Nawrocki.

ZAP-X został umieszczony w jednokondygnacyjnym budynku o powierzchni 233 m2. Jest on połączony z istniejącym już budynkiem nr 5, w którym znajduje się Oddział Rehabilitacji Neurologicznej. Oddział ten będzie jednak przeniesiony do nowego skrzydła szpitalnego. W zwolnionych przez niego pomieszczeniach znajdzie się zaplecze mikroakceleratora.

Jedna ze ścian ośrodka jest przeszklona i mikroakcelerator będzie przez nią widoczny. Na czas badań ściana będzie zasłaniana.

Źródło: Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie